Szkoła Podstawowa w Zagorzycach Dolnych
im. Władysława Broniewskiego

 

17 listopada w ramach  realizacji programu Bezpieczna + z uczniami naszej szkoły spotkała się Pani Katarzyna Róg -  bibliotekarka, a zarazem członek Zespołu Obrzędowego  z Zagorzyc.  Tematem spotkania były tradycje  andrzejkowe. W zajęciach uczestniczyli uczniowie klasy  5, 6 i 7.  Na początku Pani Katarzyna wygłosiła krótką pogadankę na temat  tradycji i wróżb listopadowych, nie tylko andrzejek, ale zapomnianych już katarzynek.  Przypomniała, że 24 listopada, tj. w wigilię św. Katarzyny Aleksandryjskiej, odbywały się wróżby młodych mężczyzn dotyczące ożenku i poszukiwania partnerki. Święto to zostało wyparte przez spopularyzowane na zachodzie święto panien – zwane andrzejkami, kiedy to kobietom poszukującym partnera mają się spełniać pomyślne wróżby. Pani Bibliotekarka   przeczytała fragment książki etnograficznej  Niedaleko od Rzeszowa, w której utrwalono popularne w naszym regionie wróżby i przepowiednie związane z zamążpójściem. Przypomniała zapomniane już  przepowiednie z obierek jabłka, sztachet  w płocie, szczekania psa czy zaglądania do studni, ale i znane do dziś wróżby z butami czy lanie wosku.

Najwięcej radości  sprawiły uczestnikom spotkania  wróżby, w których mogli wziąć udział. Przepowiadano przyszłość na wiele sposobów, między innymi  z kubków i butów , ale najciekawsze było lanie wosku.  W dawnych czasach do tego celu używano ołowiu (szczególnie ceniony był ten ze starych okiennic kościelnych), który uważano za symbol trwałego i nierozerwalnego związku. Dziś andrzejkowa noc kojarzy się jednoznacznie -  z laniem wosku ze stopionej świecy, zwykle do miski z wodą, niekiedy przez dziurkę od klucza. Zastygający wosk tworzy dziwne kształty, a z ich cieni odczytujemy,  co czeka nas w nadchodzącym roku. Odczytywanie symboli  jest ciekawe i emocjonujące, dlatego dostarczyło uczniom wiele radości.

Pani Katarzyna Róg przypomniała dzieciom regionalne zwyczaje andrzejkowe,  które są częścią polskiej tradycji i podkreśliła, że wszystkie wróżby należy traktować z przymrużeniem oka , tylko jako zabawę.